Onzekerheid als nieuwe constante

Het constant lezen over geopolitieke spanningen, inflatie en renteverhogingen maakt het lastig om rustig te blijven. Toch ervaren wij dat langdurige onzekerheid in zekere zin went. Dat klinkt vreemd, maar dit mechanisme lijkt beleggers juist wat weerbaarder te maken.

Een goed voorbeeld zagen we dit voorjaar. In de maand maart daalden de aandelenkoersen fors. Dat is precies het moment waarop de verleiding groot wordt om aandelen te verkopen en risico af te bouwen. Beleggers die zich hierdoor lieten leiden, misten echter het krachtige herstel in april, waarin de koersen meer stegen dan ze in maart waren gedaald. Beleggers die bleven zitten, werden dus beloond. 

Veel van onze Bloei beleggers hebben dit soort bewegingen al vaker meegemaakt (bijvoorbeeld tijdens de corona- of bankencrises) en weten inmiddels dat paniek zelden een goede raadgever is. 

Een onrustige wereld remt de groei

Dat neemt niet weg dat de wereld zich momenteel in een uiterst onzekere fase bevindt. De geopolitieke spanningen zijn groot en landen zijn zich massaal aan het heroriënteren. Ze zoeken nieuwe, stabielere samenwerkingsverbanden. 

Met het wispelturig Amerikaans leiderschap is langdurige economische samenwerking lastig. Dreigementen met importheffingen of handelsbeperkingen zorgen ervoor dat het internationale vertrouwen in Amerika afneemt.

Tegelijkertijd stijgt de olieprijs structureel, wat inflatie aanjaagt en centrale banken ertoe dwingt de rente te verhogen. Grote economische instellingen zoals de Wereldbank, de OESO en de ECB hebben hun groeiverwachtingen inmiddels fors verlaagd. Zij wijzen vooral op de combinatie van dure energie en een beperkt olie-aanbod als belangrijke bedreiging voor economische groei. 

Een nieuwe wereldorde in versnelling

We zijn getuige van het ontstaan van een nieuwe wereldorde in een opmerkelijk kort tijdsbestek. Handelsstromen worden verlegd naar landen met stabielere regeringen en voorspelbaarder beleid. Bedrijven die voorheen sterk afhankelijk waren van de VS, spreiden hun risico’s en investeren vaker in Europa of Azië. Canada is hiervan een tastbaar voorbeeld: het land kijkt nadrukkelijker naar Europa als handelspartner. 

Ook binnen de NAVO verschuift het zwaartepunt richting Europa. Europese landen worden gedwongen militair nauwer samen te werken en zelf meer verantwoordelijkheid te nemen. Hierdoor ontstaat, met horten en stoten, een sterkere Europese defensie-industrie. China profiteert ondertussen handig van deze verschuivingen door haar handelspositie in Afrika, Azië en Zuid-Amerika verder te versterken.

Bedrijven passen zich sneller aan dan gedacht

Opvallend genoeg weet het bedrijfsleven zich in deze turbulente omgeving goed staande te houden. Veel ondernemingen spelen actief in op veranderingen, bijvoorbeeld door productieketens te verkorten, alternatieve grondstoffen te zoeken of prijsverhogingen door te voeren. Daarmee slagen ze er vaak in hun winstmarges op peil te houden of zelfs te verbeteren. 

Consumenten zijn volgens enquêtes somber, maar in hun bestedingsgedrag is dat nog maar beperkt zichtbaar. Wel zien we dat grote uitgaven, zoals de aankoop van een nieuwe woning of auto, vaker worden uitgesteld. Banken verwachten daarom dat de huizenprijzen minder hard zullen stijgen en mogelijk zelfs licht zullen dalen.

Voorzichtig optimisme blijft gerechtvaardigd

Relaties die al langer klant zijn bij ons weten dat wij doorgaans gematigd optimistisch zijn. Dat zijn we ook nu. Het agressieve taalgebruik van wereldleiders als Trump en Poetin lijkt wat af te nemen. De binnenlandse druk om de oorlogen tegen respectievelijk Iran en Oekraïne te beëindigen neemt toe, mede door het uitblijven van duidelijke positieve resultaten. Volgens ons vergroten deze ontwikkelingen de kans op het starten van vredesonderhandelingen.

Wanneer één of beide conflicten tot een einde komen, zal dat een krachtige impuls geven aan de economieën van Europa en het Midden-Oosten. Er ligt enorm veel herstelwerk, variërend van infrastructuur tot woningbouw. Tegelijkertijd is Europa volop bezig met herbewapening en modernisering van zijn infrastructuur. Voor het bedrijfsleven betekent dit goed gevulde orderportefeuilles. De grootste rem op verdere groei zal waarschijnlijk niet de vraag zijn, maar het tekort aan arbeidskrachten. 

AI belooft veel, maar het tempo is onzeker

Ons optimisme kent echter ook grenzen. Aandelen zijn momenteel hoog gewaardeerd, met name in de VS. Dat betekent dat er al veel positieve verwachtingen in de koersen zijn verwerkt. De koers-/winstverhoudingen liggen op niveaus die historisch gezien alleen houdbaar zijn wanneer bedrijven hun hoge winstverwachtingen daadwerkelijk waarmaken. Teleurstellende resultaten laten dan weinig ruimte voor tegenvallers.

Een extra complicerende factor bij het inschatten van toekomstige winsten is de snelle opkomst van kunstmatige intelligentie (AI). De grote vraag is of AI de arbeidsproductiviteit in dienstverlening en productieprocessen daadwerkelijk substantieel zal verhogen. Denk bijvoorbeeld aan software die programmeurs productiever maakt, geautomatiseerde klantenservice of efficiëntere logistieke planning. Veelbelovend, maar het is nog onzeker op welke schaal en met welk tempo deze voordelen worden gerealiseerd.

Feit is dat er wereldwijd inmiddels honderden miljarden dollars in AI zijn geïnvesteerd. Die investeringen zullen zich uiteindelijk moeten terugverdienen in hogere winsten en lagere kosten. Wanneer dat langzamer gaat dan verwacht, kan dit druk zetten op waarderingen, vooral bij bedrijven die nu al zeer hoog zijn geprijsd. Ook deze nieuwe vorm van onzekerheid hoort bij beleggen. 

Tot slot

Onzekerheid is geen prettige metgezel, maar ze is wel onlosmakelijk verbonden met beleggen. De wereld verandert snel, verwachtingen schuiven en koersen bewegen mee. Juist in zulke tijden blijkt hoe belangrijk het is om vast te houden aan een rustige, gespreide aanpak en niet te reageren op het nieuws van de dag. Niet omdat onzekerheid verdwijnt, maar omdat geduld en discipline op de lange termijn meer opleveren dan reageren uit onrust.

Samengevat

• Beleggers krijgen continu scherpe koersbewegingen en alarmerend nieuws te verwerken, maar blijken na verloop van tijd beter met die onzekerheid om te gaan.
• Marktcorrecties laten opnieuw zien dat verkopen in onrust vaak leidt tot het missen van het herstel dat daarna volgt.
• Geopolitieke spanningen, hogere energieprijzen en stijgende rentes zetten de wereldeconomie duidelijk onder druk.
• Handelsstromen verplaatsen zich richting landen met stabieler beleid, waardoor Europa en Azië aan belang winnen.
• Veel bedrijven passen hun ketens en prijzen aan en weten hun winstgevendheid beter te beschermen dan verwacht.
• Een afname of einde van conflicten kan leiden tot grote investeringen in herstel, defensie en infrastructuur.
• Hoge waarderingen betekenen dat veel optimisme al in de koersen zit en tegenvallers hard kunnen aankomen.
• AI heeft grote potentie, maar doordat de technologie nog jong is, blijft onduidelijk hoe snel investeringen zich vertalen in structurele winstgroei.

April: wat gebeurde er op de beurs?

Blijf op de hoogte van hoe de verschillende regio’s presteerden en hoe obligaties zich hebben ontwikkeld de afgelopen maand. Ontdek de inzichten in onze terugblik.